Hoe ga je gedrag shapen

“De basis lukt wel, maar ik kom geen stap verder” is een uitspraak die ik vaak hoor. Het paard snapt dat hij zijn voet op moet tillen, maar hoe ga je dan naar de jambette toe? Of, als ik zijn been vast houd kan hij wel in het compliment, of als ik een snoepje tussen zijn benen houd dan buigt hij, maar hoe zet ik dit nou op een klein commando?

 

Om een paard een nieuwe oefening te leren is het belangrijk om te gaan shapen zoals dat genoemd wordt, oftewel, je gaat aan het gedrag schaven.

Stel, we willen het paard dat enkel zijn voet op tilt leren om een jambette te laten zien. Allereerst is het belangrijk om te bedenken wat een paard moet doen voor een jambette.

 

Dus, wat is een jambette eigenlijk?

Bij een jambette strekt het paard 1 voorbeen recht voor zich uit naar voren toe en houdt het daarbij hoog in de lucht langere tijd vast. Zie ook de afbeelding bij deze blog. Welke beweging moet het paard hiervoor maken? Allereerst moet hij zijn been opheffen, vervolgens moet hij het been naar voren uit strekken en uiteindelijk moet hij het been daar vast houden.

 

Dat zijn dus 3 verschillende dingen die hij moet leren.

  • Been optillen
  • Been naar voren bewegen
  • Been stil houden

.

Paarden kunnen maar 1 gedraging per keer leren

Dus je kan hem niet tegelijkertijd leren om het been naar voren te bewegen en langer in de lucht te houden. Je kiest 1 gedraging waar je op gaat trainen.

 

De eerste is simpel, dat is het been optillen. Wanneer je paard dat begrijpt ga je je criterium aanpassen. In de meeste gevallen is dat been naar voren. Dus je vraagt het been te bewegen, maar beloont niet meer voor been enkel optillen. Je wacht tot je paard iets anders doet. In het begin maakt het nog niet uit wat. Iedere verandering is oké.

 

Wanneer je paard begrijpt dat alleen optillen niet meer voldoende is om een beloning te krijgen kan je bewuster gaan belonen voor het naar voren bewegen van het been. Dus niet meer iedere beweging is oké, enkel de voorwaartse. Veel paarden gaan dan schrapen, dat is prima, tenslotte is dat een voorwaartse beweging en onthoud, we kunnen maar 1 gedraging per keer trainen.

 

Wanneer je paard iedere keer wanneer je een voet vraagt deze naar voren beweegt, dan kan je wederom je criteria aan passen. Nu ga je voor langer in de lucht. Het maakt nu dus helemaal niet uit of de voet naar voren, achteren of opzij gaat, totaal niet interessant, enige waar je naar kijkt is, blijft de voet langer bij de grond vandaan. En dan natuurlijk niet meteen een hele minuut, dan begint met een seconde langer. Wanneer dat het geval is beloon je.

 

Wanneer je paard begrijpt dat zijn voet langer in de lucht moet blijven dan kan je de dingen gaan combineren. Dus terwijl het been langer in de lucht is ook nog naar voren strekken. Door wederom niet te belonen zal je paard gaan zoeken naar wat een beloning oplevert. Doordat het naar voren bewegen eerder beloont is kiest hij waarschijnlijk al snel voor deze beweging in de hoop dat het niets oplevert.

 

En zie hier, je hebt de nieuwe gedraging middels shaping aangeleerd!

Hulp nodig?

Bovenstaande klinkt (misschien) makkelijker dan dat het in de praktijk is.

Hulp nodig? Ik kom je graag helpen!

Neem contact met me op via het contactformulier of per mail, net wat je makkelijker vindt.

Tot snel!

Deel dit bericht:

Inhoudsopgave

Over de auteur

Mijn naam is Daniëlle Meyboom. Ik werk sinds 2006 als professioneel paardentrainer. Met mijn Diveto-diploma (dierverzorging en veterinaire ondersteuning) ben ik breed opgeleid in de dieren. In mijn huidige werk heb ik mezelf gespecialiseerd in positieve gedragstraining bij paarden. Daarnaast ben ik via Open2Contact gediplomeerd paardencoach. Liefde en passie voor paarden en trainen zijn dé ingrediënten om mensen te helpen de band met hun paard naar een hoger niveau te tillen.

Zoek je goede begeleiding bij het trainen van je paard? 

Ik help je graag!

Ook interessant voor jou...

Mis niks meer

Wil jij geen tips meer missen? Meld je dan aan voor mijn persoonlijke mailinglijst. Dan ben je als eerste op de hoogte van al mijn tips, evenementen en winacties.

© 2026 All Rights Reserved.

Favicon groen

Niet alleen onze paarden willen graag cookies, onze website wil dat ook. Op die manier optimaliseren we jouw websitebezoek.